หลายครั้งที่เจ้าของเว็บไซต์หรือผู้พัฒนาเว็บ ต้องคอยทำงานซ้ำ ๆ เช่น สำรองฐานข้อมูล ส่งอีเมลรายงาน หรือสั่งลบไฟล์ที่ไม่จำเป็นออก หากทำด้วยตัวเองทุกวันย่อมเสียเวลาและมีโอกาสลืมได้ แต่หากใช้ Cron Job เครื่องมือสำหรับตั้งเวลาให้ระบบทำงานอัตโนมัติแทนคน งานเหล่านี้ก็จะเสร็จสิ้นอย่างเป็นระบบ ประหยัดเวลา และลดข้อผิดพลาดได้มากทีเดียว
Cron Job คืออะไร?
Cron Job คือฟังก์ชันที่ใช้กำหนดเวลาทำงานอัตโนมัติบนเซิร์ฟเวอร์ เช่น สั่งรันสคริปต์หรือคำสั่งที่กำหนดไว้ตามช่วงเวลาที่ตั้งไว้ (ทุก 5 นาที ทุกวัน ทุกสัปดาห์ หรือทุกเดือน) โดยอาศัยรูปแบบการเขียนที่เรียกว่า Cron Expression
ทำไม Cron Job ถึงสำคัญ?
การตั้ง Cron Job มีประโยชน์มากสำหรับงานที่ต้องทำซ้ำ ๆ หรือมีรอบเวลาที่ชัดเจน เช่น
- สำรองข้อมูลอัตโนมัติ (Backup)
- ส่งอีเมลแจ้งเตือน/รายงาน เช่น ยอดขายรายวัน
- ลบไฟล์เก่าเพื่อลดพื้นที่เก็บข้อมูล
- ดึงข้อมูลจาก API เป็นระยะ
- อัปเดตข้อมูลในฐานข้อมูลอัตโนมัติ
ซึ่ง Cron Job จะช่วยลดงานซ้ำซ้อน ลดความผิดพลาดจากการทำงานด้วยมือ และทำให้ระบบทำงานได้แม่นยำขึ้น
โครงสร้างของ Cron Job
Cron Job จะใช้ Cron Expression ในการตั้งเวลา โดยรูปแบบมาตรฐานจะมีอยู่ 5 ส่วน ตามด้วยคำสั่งที่ต้องการให้ระบบดำเนินการ เช่น * * * * * /usr/bin/php -q /home/username/public_html/script.php โดย “*” ในแต่ละตำแหน่งจะมีความหมายดังนี้
| ตำแหน่งที่ | การกำหนดค่า | ตัวอย่าง | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| 1 (นาที) | ตัวเลข 0 - 59 | 30 | รันตอนนาทีที่ 30 |
| 2 (ชั่วโมง) | ตัวเลข 0 - 23 | 2 | รันตอนตี 2 |
| 3 (วันที่) | ตัวเลข 1 - 31 | 15 | รันวันที่ 15 ของเดือน |
| 4 (เดือน) | ตัวเลข 1 - 12 | 6 | รันในเดือนมิถุนายน |
| 5 (วันในสัปดาห์) | ตัวเลข 0 - 7 (0 กับ 7 = วันอาทิตย์) | 1 | รันทุกวันจันทร์ |
ตัวอย่าง Cron Job
- 0 2 * * * curl -s https://yourdomain.com/cron/daily-task.php > /dev/null 2>&1 → เรียก URL ผ่าน curl ทุกวันตอนตี 2
- */15 * * * * /usr/bin/php -q /home/username/public_html/cron/report.php → รัน PHP Script ทุก 15 นาที
- 0 9 * * 1 find /home/username/tmp -type f -mtime +7 -exec rm -f {} \; → ลบไฟล์ temp ที่เก่ากว่า 7 วัน ทุกวันจันทร์ตอน 9 โมง
การตั้งค่า Cron Job บน Web Hosting
สำหรับผู้ใช้งาน Web Hosting ส่วนใหญ่สามารถตั้งค่า Cron Job ผ่าน Control Panel อย่าง DirectAdmin หรือ cPanel ได้ ซึ่งโดยทั่วไปจะมีขั้นตอนอยู่ดังนี้
- เข้าสู่ระบบ Control Panel
- ไปที่เมนู Cron Jobs
- กำหนดเวลาที่ต้องการให้รัน โดยเลือกจากเมนูหรือใส่เป็น Cron Expression
- ใส่คำสั่งหรือ URL ของสคริปต์ที่ต้องการให้รัน
- บันทึกและทดสอบการทำงาน
ข้อควรระวังในการใช้ Cron Job
- ทดสอบสคริปต์ก่อนตั้งให้รันอัตโนมัติ เพื่อลดโอกาสเกิดข้อผิดพลาด
- ตรวจสอบสิทธิ์การเข้าถึงของสคริปต์ เพื่อป้องกันการถูกเรียกใช้งานจากบุคคลภายนอก
- ไม่ควรตั้ง Cron Job ให้รันถี่เกินไป เพราะจะทำให้ใช้ทรัพยากรเซิร์ฟเวอร์มากเกินจำเป็น
เรียกได้ว่า Cron Job เป็นเครื่องมือสำคัญที่ช่วยให้ระบบทำงานอัตโนมัติได้อย่างมีประสิทธิภาพ เหมาะกับงานที่ต้องทำซ้ำ ๆ และต้องการความแม่นยำสูง ซึ่งจะช่วยประหยัดเวลาและทำให้ระบบของคุณทำงานได้อย่างเป็นมืออาชีพมากขึ้น
สำหรับใครที่ใช้งาน Web Hosting และยังไม่เคยใช้ Cron Job มาก่อน หากต้องการศึกษาแต่ยังไม่แน่ใจว่าจะเริ่มต้นยังไงดี สามารถติดต่อทีมซัพพอร์ต hostaom เพื่อขอคำแนะนำ หรือจากคู่มือสอนตั้งค่า Cron Job จากศูนย์ความรู้ (KB) ของเราได้
